Tijdens een feestelijke presentatie op donderdag 26 november overhandigde dr. Marlies Philippa, gepensioneerd universitair docent historische Nederlandse taalkunde aan de UvA, het Etymologisch woordenboek van het Nederlands aan minister Ronald Plasterk van OCW. In het woordenboek wordt van meer dan 13.000 Nederlandse woorden de oorsprong en ontwikkeling van zowel vorm als betekenis uitgelegd. Het woordenboek bestaat uit vier delen. Het eerste (A t/m/ E) verscheen in 2003; met de voltooiing van deel vier (S t/m Z) is het woordenboek nu compleet. 

Het Etymologisch woordenboek van het Nederlands is gebaseerd op de nieuwste wetenschappelijke inzichten. Voor het eerst wordt in het Etymologisch woordenboek het Belgisch-Nederlands systematisch in de beschrijvingen betrokken. Ook worden betekenisveranderingen in kaart gebracht en gerelateerd aan culturele en historische ontwikkelingen. Naast de gebonden uitgave is een website ontwikkeld: www.etymologie.nl. Deze website biedt extra zoekmogelijkheden en meer informatie over verwante woorden in het Fries.

Substraattheorie

Uitgaande van nieuwe wetenschappelijke inzichten, gebaseerd op de zogeheten substraattheorie, onderwierpen de auteurs vele lemhttp://www.uva.nl/actueel/ma's aan een kritische herbestudering. De substraattheorie gaat er van uit dat er vóór het Indo-Europees in Europa nog oudere talen bestonden die in latere taalgroepen hun sporen hebben achtergelaten. Vele woorden die voorheen als Indo-Europese erfwoorden werden beschouwd, bleken volgens nieuw onderzoek substraatwoorden te zijn. In geen enkel ander etymologisch woordenboek, ook niet in de meest recente uitgaven in het Duits, Engels of Scandinavisch, zijn toepassingen van de substraattheorie aan te treffen.

Bronnenonderzoek

De auteurs deden systematisch bronnenonderzoek naar oude dateringen van woorden en de ontwikkeling van woordbetekenissen. Vooral dit laatste aspect krijgt bijzondere aandacht in het woordenboek: waar de betekenisontwikkeling in het Nederlands afwijkt van die in verwante talen geeft het etymologisch woordenboek aan welke culturele, historische en taalkundige veranderingen hierop van invloed zijn geweest. Alle dateringen van zowel de woorden als de ontwikkeling van woordbetekenissen zijn voorzien van controleerbare bronaanduidingen.

Het woordenboek is tot stand gekomen onder redactie van:

Dr. Frans Debrabandere, naamkundige en dialectoloogDr. Marlies Philippa, oudgermanist en scandinavist, en gepensioneerd universitair docent historische Nederlandse taalkunde aan de UvADr. Arend Quak, gemanist en scandinavist, en universitair hoofddocent Oudgermaans aan de UvA en bijzonder hoogleraar aan de ULDr. Tanneke Schoonheim, historisch taalkundige, naamkundige en lexicoloog, INL LeidenDr. Nicoline van der Sijs, historisch taalkundige en slavist, INL Leiden Verwijzingenwww.etymologie.nl
www.aup.nl
Bron: UvA Persvoorlichting

Overname Persbericht:

Overname van bovenstaand persbericht is, met inachteneming van onze algemene voorwaarden, toegestaan met bronvermelding: "Bron: AllePersberichten.nl".

Disclaimer:

AllePersberichten.nl velt geen oordeel over de geschiktheid en/of volledigheid van de geboden informatie in bovenstaand persbericht en kan niet verantwoordelijk worden gesteld voor eventuele tekortkomingen of onjuistheden.